Učitelj u Irskoj zatvoren jer je kršio naredbe suda, ne zbog “rodne ideologije”

Irski učitelj Enoch Burke zatvoren je zbog nepoštovanja sudske zabrane prilaska školi, ne zbog svojih uvjerenja o transrodnosti, kako se netačno tvrdi u člancima nekih portala i u objavama na društvenim mrežama.

Ako vam se žuri

Šta se tvrdi?
Enoch Burke je u zatvoru jer se zbog vjere suprotstavio rodnoj ideologiji i odbio učenika nazivati željenim zamjenicama.

Šta su činjenice?
Burke je u zatvoru zbog nepoštovanja sudskih naredbi koje mu nalažu da ne prilazi školi gdje je nekad radio.

Foto: Freepik

Na X profilu “Andrija Klarić” 7. decembra 2025. godine podijeljen je snimak privođenja irskog nastavnika Enocha Burkea, uz sljedeći opis:

Učitelj je već 500 dana u zatvoru jer nije htio učenika oslovljavati u željenom rodu.

Foto: Screenshot/X

Tvrdnje da je Enoch Burke, nastavnik Historije i Njemačkog jezika u srednjoj školi, zatvoren jer nije oslovljavao transrodnog učenka zamjenicom koju je izabrao objavljuju se u medijima još od septembra 2022. godine (1, 2, 3, 4, 5), a u decembru 2025. dijelile su se i na Facebooku i Instagramu. Objavio ih je i portal Vaseljenska u članku 6. decembra 2025.

Moralna panika bazirana na izmišljotini

Tvrdnjama o navodnim razlozima hapšenja Enocha Burkea prethodnih godina bavili su se i strani fact-checking portali (1, 2), uključujući i naše partnerske fact-checking portale Raskrinkavanje iz Crne Gore, Faktograf iz Hrvatske i Raskrikavanje iz Srbije.

Enoch Burke je bivši nastavnik Historije i Njemačkog jezika u srednjoj školi Wilson’s Hospital u centralnoj Irskoj. Suprotno navodima u analiziranim člancima i na društvenim mrežama, uhapšen je i novčano kažnjen jer se nije pridržavao sudskih odredbi nakon što je otpušten.

U maju 2022. godine, tadašnja direktorica škole Niamh McShane osoblju je poslala e-mail u kojem se navodi da jedan učenik prolazi kroz rodnu tranziciju i da bi želio da ga se oslovljava drugim zamjenicama. Burke se prvi put usprotivio ovom zahtjevu na sastanku osoblja 10. maja, govoreći da se “protivi transrodnosti zbog svojih religijskih uvjerenja”. McShane je kasnije na sudu tvrdila da je Burke pogrešno interpretirao njen e-mail te da škola nije od njega zahtijevala da “prihvati transrodnost” ukoliko to ne želi. Štaviše, Burke uopšte nije predavao učeniku koji je uputio zahtjev.

Burke je na javnoj proslavi 260. godišnjice škole u junu 2022. godine prekinuo događaj i održao kratak govor o tome kako “ne prihvata transrodnost”, kritikovao školu i direktoricu te u dva navrata narušio privatnost učenika koji je bio u tranziciji, što u tom trenutku još nije bila javna informacija. Tokom njegovog govora, neki učenici i učenice ustali su i iz protesta napustili prostoriju (1, 2).

Nakon toga, Burke je pratio direktoricu, vikao na nju i vršio pritisak da povuče svoj “zahtjev”. Situacija su smirivale druge prisutne osobe. Zbog ovih postupaka, školski odbor ga je u augustu stavio na privremenu plaćenu suspenziju dok se provodi istraga o tome da li je njegovo ponašanje bilo kršenje profesionalnih obaveza. Burke je ignorisao suspenziju i nastavio se redovno pojavljivati u školi, zbog čega ga je škola prijavila sudu. Dobio je zabranu prilaska dok traje istraga i dok se suspenzija ne završi (1, 2).

I nakon ovoga, Burke je nastavio dolaziti u školu, te je u septembru 2022. godine uhapšen zbog nepoštovanja sudskih naredbi. Školski odbor otpustio je Burkea u januaru 2023. godine, a on je, nakon što je izašao iz zatvora, nastavio redovno dolaziti u školu iako više nije bio u radnom odnosu (link). Ovo ponašanje ponovljeno je više puta. Burke je uhapšen četvrti put 25. novembra 2025. godine jer je opet pokušao ući u školu ignorišući sudsku naredbu koja mu zabranjuje prilaz.

S obzirom na to da Burke od početka svoju pravnu bitku predstavlja kao “religijski progon” i tvrdi da ga država kažnjava, jer vjeruje u Boga i bori se protiv “rodne ideologije”, Visoki sud u Irskoj je 18. novembra 2025. godine dao objašnjenje uz izdavanje naloga za njegovo ponovno hapšenje:

Ovaj sud mora jasno ponoviti – kao što su to jasno naveli i prethodni sudovi – da g. Burke nije zatvoren ili novčano kažnjen zbog svojih stavova o transrodnim pitanjima, na čije izražavanje ima puno pravo. G. Burke je zatvoren i novčano kažnjen zbog nepoštovanja suda, jer je prekršio sudske naloge kojima mu se nalaže da ne smije ulaziti na školski posjed.

Dakle, Enoch Burke nije zatvoren jer je odbio da koristi izabrane zamjenice u obraćanju učeniku u rodnoj tranziciji niti zato što se protivi transrodnosti ili zbog svojih vjerskih ubjeđenja. Zatvoren je zbog ponovljenog kršenja naredbi suda i uznemiravanja bivših kolega/ica i učenika/ca. Shodno činjenicama, takve tvrdnje ocjenjujemo kao manipulisanje činjenicama.