Foto: Raskrinkavanje.ba
Na Instagram stranici “pozadinaelite” 11. maja 2026. godine podijeljene su slika “bivšeg potpredsjednika Pfizera” Michaela Yeadona i njegova izjava u kojoj negira pandemiju Covid-19 i navodi da su vakcine protiv ove bolesti “ubile” više od 17 miliona ljudi.
“Nije bilo pandemije, lagali su kako bi mogli ubrizgati 5,5 milijardi ljudi namjernom opasnom tvarom koja je ubila više od 17 miliona ljudi”.
Bivši potpredsjednik Pfizera dr. Mike Yeadon.
Foto: Screenshot/Instagram
Objava je u vrijeme pisanja ove analize imala više od 1.000 reakcija i podijeljena je skoro 1.600 puta.
Slika je objavljena i u Facebook grupi “HRANA + MISLI = ZDRAVLJE”. Ova je objava podijeljena više od 800 puta.
Šta su činjenice?
Suprotno navodima iz analiziranih objava, Michael Yeadon nije bivši potpredsjednik kompanije Pfizer, koja je razvila jednu od vakcina protiv Covid-19. Kako je objašnjeno u analizi portala Snopes, koja se bavila njegovom tvrdnjom da nije bilo potrebe za imunizacijom protiv Covid-19, Yeadon je bio uposlen u istraživačkoj jedinici kompanije Pfizer i bio je potpredsjednik i glavni naučnik posebnog odjeljenja koje se fokusiralo na alergijska i respiratorna medicinska istraživanja. Ova informacija navedena je i na njegovom LinkedIn profilu. Yeadon je bio zaposlenik kompanije Pfizer do 2011. godine. Nije tamo radio u vrijeme kad je ova kompanija razvijala vakcinu protiv Covid-19.
Yeadon je postao svojevrsni “heroj” antivakcinacijskog pokreta nakon 2020. godine zbog tvrdnji kojima je negirao ozbiljnost pandemije Covid-19, ili čak i samu pandemiju, dovodio u pitanje pouzdanost PCR testova i sigurnost odobrenih vakcina. Mnogi fact-checking portali bavili su se dezinformacijama i teorijama zavjere koje su potekle od njega (1, 2). Raskrinkavanje se također bavilo njegovim tvrdnjama koje su došle do našeg govornog područja. Analize Raskrinkavanja o njegovim tvrdnjama možete pronaći ovdje.
Izjava pripisana Yeadonu u analiziranim objavama dijelila se u prvoj polovini 2026. na engleskom jeziku, uglavnom na društvenim mrežama. Nismo uspjeli pronaći izvor ili snimak na kojem Yeadon govori ono što mu je pripisano, ali tvrdnja da “nije bilo pandemije”, odnosno da je pandemija Covid-19 bila tek paravan za vakcinisanje stanovništva opasnim vakcinama, te da je ovo uzrokovalo milione smrti u svijetu, nije tačna.
Virus SARS-CoV-2, koji uzrokuje bolest Covid-19, spada u porodicu koronavirusa. Pojavio se u Kini krajem 2019. godine i potom se proširio svijetom. Svjetska zdravstvena organizacija (SZO) proglasila je pandemiju Covid-19 početkom 2020. godine. Od tada, SZO prati epidemiološku situaciju i mutacije ovog koronavirusa te redovno objavljuje ažurirane podatke i izvještaje.
Suprotno navodima da nije bilo pandemije, ili čak ni virusa koji ju je izazvao, SARS-CoV-2 virus izolovan je i genetski sekvenciran u laboratorijama širom svijeta, a pandemija Covid-19 bila je globalno dokumentovan medicinski događaj. O ovakvim tvrdnjama pisali su fact-checking portali.
Prve vakcine protiv Covid-19 odobrene su krajem 2020. godine. Pfizerova vakcina, bazirana na mRNA tehnologiji, počela se primjenjivati u decembru 2020. Nedugo nakon toga, počele su se širiti i dezinformacije o navodnim opasnostima ove vakcine, uključujući i one o masovnim smrtima nakon vakcinacije. Raskrinkavanje i druge fact-checking platforme u svijetu, kao i medicinski autoriteti u mnogim zemljama, bavili su se ovim dezinformacijama i teorijama zavjere. Analize Raskrinkavanja koje se bave dezinformacijama o vakcinama protiv Covid-19 možete naći ovdje.
Tvrdnje da su vakcine protiv Covid-19, uključujući Pfizerovu mRNA vakcinu, uzrokovale masovne smrti u svijetu nisu tačne. Naprotiv, konsenzus zdravstvene zajednice je da su ove vakcine spasile živote. Između ostalih, studija iz oktobra 2023. koju su uradili istraživači s Brown Univerziteta i Univerziteta u Južnoj Kaliforniji pokazala je da su vakcine spasile 2,4 miliona života u 141 zemlji. U Evropi, prema podacima Svjetske zdravstvene organizacije, spašeno je najmanje 1,4 miliona života. Drugi istraživači procjenjuju da je globalno spašeno oko 20 miliona života tokom prve godine nakon uvođenja vakcina.
Shodno navedenom, tvrdnju da je Michael Yeadon bivši potpredsjednik Pfizera ocjenjujemo kao dezinformaciju. Tvrdnju da je pandemija Covid-19 bila paravan za distribuciju opasnih vakcina koje su ubile više od 17 miliona ljudi, objavljenu na Instagram profilu “pozadinaelite”, ocjenjujemo kao lažnu vijest i teoriju zavjere. Druge objave ove tvrdnje ocjenjujemo kao prenošenje lažnih vijesti i teoriju zavjere.
(Mirnes Bakija, Raskrinkavanje.ba)