Foto: Raskrinkavanje.ba
Protekle sedmice analizirali smo nekoliko snimaka na Facebooku koje su vidjele stotine hiljada ljudi i koji su podijeljeni uz tvrdnju da prikazuju bombardovanje Izraela. Iako su iranske rakete pogodile neke lokacije u Izraelu, snimci iz ove kompilacije to ne prikazuju. Na njima se zapravo vide scene iz Jemena, Bahreina, Argentine i Amerike.
Snimci eksplozija iz različitih zemalja podijeljeni kao prikazi bombardovanja u Izraelu
Snimak kuće u plamenu podijeljen je u brojnim objavama na društvenim mrežama, a objavili su ga i neki portali, uz tvrdnje da prikazuje posljedice iranskog napada na porodičnu kuću u kojoj je ubijen brat izraelskog premijera. Ali snimak uopšte nije nastao u Izraelu.
Snimak požara u Americi ne prikazuje napad u kojem je ubijen brat izraelskog premijera niti je takvo nešto potvrđeno
Teorije zavjere o insceniranim krizama šire se intenzivnije u vrijeme ratova ili drugih katastrofa. U srži ovakvih tvrdnji nalazi se vjerovanje da mala grupa moćnika “režira” krize u svijetu s ciljem da nametne kontrolu i ograniči ljudske slobode. Eskalacija nasilja na Bliskom istoku predstavljena je u jednoj objavi na Facebooku kao paravan za uspostavu “energetskih lockdowna”, odnosno za ograničavanje pristupa energentima i time kontrolu nad stanovništvom. Objavu je vidjelo skoro dvjesto hiljada ljudi. Ali riječ je o pojednostavljivanju kompleksne krize i “objašnjenju” koje nije tačno.
Na Facebooku su podijeljeni snimci za koje se navodi da prikazuju napade izraelskih snaga na iranske “mamce”, odnosno makete i oslikane prikaze vojnih letjelica na betonu. Ali snimci nisu nastali ove godine. Objavljeni su još u junu prošle godine.
Snimak velikog požara podijeljen je na društvenim mrežama uz navode o posljedicama iranskih napada na energetsku infrastrukturu u Saudijskoj Arabiji, UAE-u i Kataru. Ali snimak zapravo prikazuje vatru u naftom skladištu u Teheranu nakon izraelskog napada.
Snimak požara u Teheranu podijeljen kao prizor iranskog napada u zemljama Bliskog istoka
Je li poznato da je Tita postavio Winston Churchill i da su strane sile još tada posijale sjeme sukoba koje će procvjetati devedesetih? To se tvrdi u objavi na Facebooku koju je vidjelo sedamnaest hiljada ljudi. Ali činjenice o Titu i ratovima u Jugoslaviji kompleksnije su od ove pojednostavljene teorije zavjere.
Grubo pojednostavljivanje uzroka rata u teoriji zavjere o Titu i Churchillu
Viralne fotografije na kojima su Bill Clinton i naučnik Stephen Hawking u bizarnim situacijama dijele se uz tvrdnje da su pronađene u dokumentima o seksualnom prestupniku Jeffreyju Epsteinu. Ali ove slike nisu autentične. Napravljene su pomoću vještačke inteligencije.
AI fotografije Billa Clintona i Stephena Hawkinga nisu pronađene u Epsteinovim dokumentima
Portal Pozitivna Srpska nekoliko je puta objavio članke s naslovima u kojima se navodi da Milorad Dodik “ostaje predsjednik”. Ovi članci podijeljeni su na Facebook stranici portala uz senzacionalističke opise kao “šok odluka iz Banjaluke”. Ali članci nisu o nekoj odluci da bivši predsjednik Republike Srpske zadrži tu poziciju niti je takva odluka negdje donesena.
(Raskrinkavanje.ba)