Foto: Raskrinkavanje.ba
U sedmici iza nas bavili smo se manipulativnim snimcima na društvenim mrežama o ratu na Bliskom istoku. AI snimak nosača aviona u plamenu podijeljen je na Facebooku kao autentična scena nakon napada na američki brod u Hormuškom moreuzu. Snimak su vidjele hiljade ljudi.
AI snimak nosača aviona u plamenu podijeljen na Facebooku kao scena iz Hormuškog tjesnaca
Snimak koji se na Facebooku dijeli uz netačnu tvrdnju da prikazuje “engleski tanker koji su uništile iranske rakete” u Hormuškom moreuzu ranije se dijelio uz jednako netačne tvrdnje da prikazuje brod pod zastavom Pakistana ili zastavom Tajlanda.
Snimak broda u plamenu ne prikazuje engleski tanker koji su pogodile iranske rakete
Prošle sedmice objavili smo publikaciju o medijskom praćenju kampanje protiv abortusa u Mostaru. Inicijativa “40 dana za život” održala je dosad tri “bdjenja” protiv abortusa ispred tamošnje Sveučilišne kliničke bolnice. Ove su kampanje u medijima većinom predstavljene samo kroz vizuru organizatora, kao akcije dizanja svijesti u zajednici, ali bez šireg konteksta ovakvih napora da se ograniče reproduktivna prava žena.
Kako su mediji izvještavali o kampanji protiv prava na abortus u Mostaru?
Teorije zavjere o “tajnim vatikanskim arhivama” raširene su u krugovima sklonim konspirativnim “objašnjenjima” svijeta. Jedna od njih podijeljena je na Facebooku u martu, a tiče se priče o arhivaru koji je navodno vidio “cijelu ljudsku historiju” zapisanu u vatikanskim arhivama. Priča je izmišljena, kao i većina “zavjeroloških” vjerovanja o tajnama u Vatikanu.
Izmišljena priča o arhivaru koji je vidio “cijelu historiju” zapisanu u Vatikanu
Plaćena objava na Facebooku vodi na intervju s priznatim domaćim specijalistom koji preporučuje Bone Control kao učinkovit gel protiv bolesti zglobova. Ali intervju je izmišljen. Doktor koji hvali Bone Control ne postoji. Slika u intervjuu ispod koje je potpisan “specijalista Nedim Mujić” zapravo prikazuje osnivača Svjetskog ekonomskog foruma Klausa Schwaba.
Prevarni marketing na Facebooku: Izmišljeni doktor preporučuje gel Bone Control
Je li ugledni “Henry Ford Health” zataškao studiju koja pokazuje da vakcinisana djeca imaju više neuroloških problema? Snimak na kojem američki advokat govori u Senatu o rezultatima takve studije dijeli se mjesecima na društvenim mrežama i dosad su ga vidjele stotine hiljada ljudi. Ali takva studija nije nikad objavljena.
Neobjavljeni manjkavi rad nije “studija” koja dokazuje štetnost vakcina za djecu
Teorije zavjere o malobrojnoj eliti koja nastoji da ostvari globalnu dominaciju uspostavom jedne svjetske vlade ranije su targetirale globalne organizacije poput Ujedinjenih nacija. Na Facebooku je nedavno podijeljena drugačija verzija ove teorije zavjere, u kojoj su Kina i online trgovina Temu opisane kao “projekti” potkopavanja ekonomija u drugim zemljama s ciljem uspostave jednog globalnog ekonomskog centra u Kini. Temu i slične platforme postale su planetarno popularne jer kupcima nude širok asortiman proizvoda po vrlo niskim cijenama. “Pravu” cijenu, pak, plaćaju eksploatisani/e radnici/e u nerazvijenim zemljama, okoliš, kao i mali biznisi. Ali nema nikakvih dokaza da elite “plaćaju” Temu da bude jeftiniji od konkurencije u drugim zemljama.
Teorija zavjere: Temu nije alat za uspostavljanje jedne svjetske vlade
Slike Melanije Trump i Jeffreyja Epsteina u prisnim situacijama dijelile su se na društvenim mrežama kao komentar na pres-konferenciju supruge američkog predsjednika na kojoj je zanijekala bliske odnose s presuđenim seksualnim prestupnikom. Slike nisu autentične. Napravljene su pomoću vještačke inteligencije.
AI slike Melanije Trump i Jeffreyja Epsteina nisu “dokaz” njihove bliskosti
Crno-bijela fotografija spisateljice Agathe Christie na balkonu u Beogradu dijeli se na društvenim mrežama uz navode da je nastala 1928. godine, kad je vozom Orient Express putovala kroz Jugoslaviju. Međutim, fotografija nije autentična. Nekoliko detalja upućuje na to da je napravljena pomoću vještačke inteligencije.
Stara fotografija Agathe Christie na balkonu u Beogradu napravljena je pomoću AI-ja
Tvrdnje da je Afrika namjerno “umanjena” na kartama svijeta, odnosno da karte ne prikazuju tačnu sliku svijeta, dijele se godinama. Ali ne radi se o nekoj “laži”. Razmjere kontinenata i regiona na kartama koje koriste Mercatorovu projekciju Zemlje ne odgovaraju stvarnosti, jer regioni bliži Zemljinim polovima izgledaju veći nego što jesu. Ovo je poznato stoljećima, otkako su ove karte prvi put korištene, jer su praktičnije za pomorce i putnike.
Karte svijeta ne “lažu” o veličini Afrike
(Raskrinkavanje.ba)